- Στο Βερολίνο, οι κάτοικοι ψήφισαν πριν πέντε χρόνια υπέρ της απαλλοτρίωσης μεγάλων εταιρειών ακινήτων που κατέχουν πάνω από 3.000 κατοικίες, μέσω δημοψηφίσματος που δεν ήταν δεσμευτικό.
- Η τοπική Γερουσία δεν εφάρμοσε τον νόμο, με συνέπεια το μέσο κόστος νέων μισθώσεων να αυξηθεί κατά περίπου 50%.
- Στις εκλογές του Σεπτεμβρίου 2021, το κόμμα της Αριστεράς, που υποσχέθηκε την εφαρμογή του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος, έλαβε το μεγαλύτερο ποσοστό, ενώ η δυνατότητα υλοποίησης εξαρτάται από τις διαπραγματεύσεις για τη συγκρότηση κυβέρνησης συνασπισμού.
Σε πολλά αστικά κέντρα της Ευρώπης η έλλειψη στέγης έχει εξελιχθεί σε άκρως σοβαρό κοινωνικό ζήτημα. Η DW εξετάζει διάφορα μοντέλα που έχουν εφαρμοστεί σε ολόκληρη την ήπειρο.Στην πολυπληθέστερη πόλη της ΕΕ η πίεση στην αγορά κατοικίας είναι τόσο μεγάλη, ώστε πολλοί από τους κατοίκους της είναι διατεθειμένοι να προχωρήσουν σε ένα ιστορικό πείραμα: πριν από πέντε χρόνια οι κάτοικοι του Βερολίνου ψήφισαν σε δημοψήφισμα υπέρ του να καταρτιστεί νόμος από την τοπική Γερουσία που θα έβαζε τέλος στην ισχύ των μεγάλων εταιρειών ακινήτων. Όσες κατείχαν περισσότερες από 3.000 κατοικίες θα έπρεπε να απαλλοτριωθούν. Η Γερουσία δεν ενήργησε βάσει του αποτελέσματος του δημοψηφίσματος, το οποίο δεν ήταν δεσμευτικό. Στο μεταξύ το μέσο κόστος των νέων μισθώσεων έχει έκτοτε αυξηθεί κατά περίπου 50%.
Ωστόσο, στις εκλογές του Βερολίνου στις 20 Σεπτεμβρίου έλαβε το μεγαλύτερο ποσοστό ψήφων η Αριστερά, που είχε υποσχεθεί κατά την προεκλογική της εκστρατεία να εφαρμόσει το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος. Το κατά πόσον θα μπορέσει τώρα το κόμμα να υλοποιήσει τις υποσχέσεις του εξαρτάται από την εξέλιξη των διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνασπισμού. Ό,τι κι αν συμβεί πάντως, οι εκλογές έστρεψαν για ακόμα μία φορά την προσοχή στη σοβαρότητα της στεγαστικής κρίσης σε πολλές πόλεις της Ευρώπης.
Όταν μία πόλη δρα ως ιδιοκτήτης
Το μοντέλο της Βιέννης αποτελεί μια εμβληματική λύση απέναντι στην εκτίναξη των ενοικίων στην Ευρώπη. Το φιλόδοξο πρόγραμμα κοινωνικής στέγασης θεσπίστηκε μετά τον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν η αυστριακή πρωτεύουσα αντιμετώπιζε σοβαρή στεγαστική κρίση. Οι κλίνες ήταν τόσο λίγες, ώστε ορισμένοι εργαζόμενοι αναγκάζονταν να κοιμούνται σε βάρδιες.
Το μοντέλο που υιοθετήθηκε όμως συμβάλλει έως σήμερα στη σταθεροποίηση της αγοράς κατοικίας της πόλης: σύμφωνα με τις αρχές της Βιέννης, ο δήμος διαθέτει περίπου 220.000 δημοτικά διαμερίσματα, τα οποία εκμισθώνει, καθώς και 200.000 επιδοτούμενες κατοικίες. Περισσότερο από το 60% των κατοίκων της Βιέννης ζει σε έναν από αυτούς τους δύο τύπους κατοικίας. Αυτό συμβάλλει επίσης στη σταθεροποίηση των τιμών στην ιδιωτική αγορά.
Δημόσια γη, ιδιωτικά κτήρια
Το γεγονός ότι η στέγαση γίνεται ολοένα ακριβότερη σε πολλές πόλεις οφείλεται σε μεγάλο βαθμό στο ότι η ελκυστικότητα μιας πόλης αντανακλάται στις τιμές της γης. Σε πολλά μέρη εξετάζονται τρόποι αποσύνδεσης των ενοικίων από την τιμή της γης. Ένας τρόπος για να γίνει αυτό είναι να μην πωλείται η δημοτική γη, αλλά να εκμισθώνεται σε συνεταιρισμούς ή σε επενδυτές με κοινωνικό προσανατολισμό. Αυτό ωφελεί τους δήμους, οι οποίοι δεν χρειάζεται να επωμιστούν το κόστος κατασκευής, αλλά και τους κατασκευαστές, καθώς δεν χρειάζεται να συνυπολογίζουν υπέρογκα κόστη γης, τα οποία τελικά μετακυλίονται στους ενοικιαστές.
Η ελβετική πόλη της Βασιλείας είναι μία από τους πρωτοπόρους αυτού του μοντέλου. Περίπου το 40% του συνόλου των συνεταιριστικών κατοικιών βρίσκεται σε δημόσια γη. Η Βαρκελώνη και η Λισαβόνα έχουν επίσης εντείνει τις προσπάθειές τους για την εφαρμογή αυτού του μοντέλου. Στο Παρίσι από την άλλη πλευρά εντοπίζονται άδεια κτήρια γραφείων, τα οποία στη συνέχεια μετατρέπονται σε κατοικίες.
Διαμερίσματα για δημοσίους υπαλλήλους και μη κερδοσκοπική στέγαση
Η τσεχική πρωτεύουσα έχει βρει έναν ακόμα τρόπο για να κρατήσει στην Πράγα εκείνους χωρίς τους οποίους η πόλη δεν θα μπορούσε να λειτουργήσει – δηλαδή φροντιστές, αστυνομικούς, εκπαιδευτικούς και εργαζομένους στην καθαριότητα. Προσφάτως ολοκληρώθηκε η κατασκευή περίπου 660 νέων ενεργειακά αποδοτικών διαμερισμάτων, τα οποία προορίζονται ειδικά για εργαζομένους του δημόσιου τομέα.
Στο δε Δουβλίνο η ιρλανδική κυβέρνηση εισήγαγε το 2021 το πρόγραμμα Cost Rental Housing, προκειμένου να παρέχει στέγαση σε άτομα με μεσαία εισοδήματα, δηλαδή σε όσους κερδίζουν υπερβολικά πολλά για να δικαιούνται δημόσια στέγαση, αλλά πολύ λίγα για να έχουν πιθανότητες στην ιδιωτική αγορά. Έως το τέλος της δεκαετίας η κυβέρνηση ελπίζει πως θα μπορέσει να διαθέσει 18.000 κατοικίες χαμηλού κόστους προς ενοικίαση. Πέρυσι, υπήρξαν περισσότερες από 4.200 αιτήσεις για 104 διαμερίσματα σε μια νέα οικιστική κοινότητα σε προάστιο του Δουβλίνου.
Επιμέλεια: Γιώργος Πασσάς
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
