Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξετάζει το ενδεχόμενο επιβολής πανευρωπαϊκού φόρου στα υπερκέρδη των εταιρειών πετρελαίου και φυσικού αερίου, καθώς οι κυβερνήσεις αναζητούν τρόπους να στηρίξουν τους πολίτες απέναντι στην αύξηση των ενεργειακών λογαριασμών. Την είδηση επιβεβαίωσε στο Reuters τη Δευτέρα ο Ευρωπαίος επίτροπος αρμόδιος για το Κλίμα και τη Φορολογία, Βόπκε Χούκστρα.
Όπως δήλωσε, η Κομισιόν συγκροτεί ομάδα εργασίας, η οποία θα εξετάσει τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα μιας τέτοιας πρωτοβουλίας, καθώς και κατά πόσο θα μπορούσε να εφαρμοστεί στην πράξη.
Οι εταιρείες πετρελαίου και φυσικού αερίου καταγράφουν υψηλά κέρδη φέτος, καθώς οι τιμές της ενέργειας έχουν αυξηθεί λόγω του πολέμου των ΗΠΑ και του Ισραήλ με το Ιράν. Οι διαταραχές στη ναυσιπλοΐα μέσω του Ορμούζ, καθώς και οι ιρανικές επιθέσεις σε γειτονικές χώρες του Κόλπου, έχουν εντείνει τις πιέσεις στις ενεργειακές αγορές.
«Οι πολίτες, και ιδιαίτερα οι πιο ευάλωτοι, βρίσκονται αντιμέτωποι με δραματικές αυξήσεις στους λογαριασμούς ενέργειας. Την ίδια στιγμή, ορισμένες εταιρείες αποκομίζουν υπερβολικά κέρδη χωρίς να προσφέρουν πρόσθετες υπηρεσίες ή προϊόντα. Επωφελούνται από την αναταραχή που βιώνει ο κόσμος», δήλωσε ο Χούκστρα στο Reuters.
Ο ίδιος σημείωσε ότι η συζήτηση για το ενδεχόμενο φορολόγησης των υπερκερδών αντανακλά έναν ευρύτερο προβληματισμό σχετικά με την κατανομή των οικονομικών επιβαρύνσεων που προκαλεί η ενεργειακή κρίση.
«Για πολλούς πολίτες και πολλούς πολιτικούς, αυτό είναι δύσκολο να γίνει αποδεκτό. Νομίζω ότι όλοι συμμεριζόμαστε τη βασική λογική, ανεξάρτητα από το πού ακριβώς θα οδηγήσει η συζήτηση», ανέφερε.
Οι πιέσεις από τις τιμές του πετρελαίου
Οι τιμές των συμβολαίων μελλοντικής εκπλήρωσης του αργού πετρελαίου Brent έφτασαν στα τέλη Απριλίου σε υψηλά πολλών ετών, πλησιάζοντας τα 120 δολάρια το βαρέλι. Παράλληλα, παραμένουν περισσότερο από 70% υψηλότερα σε σύγκριση με τα επίπεδα στις αρχές του έτους, ενισχύοντας τα κέρδη των διυλιστηρίων και των παραγωγών πετρελαίου.
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, η Γερμανία, η Ισπανία, η Πορτογαλία, η Ιταλία, η Πολωνία και η Αυστρία έχουν καλέσει την ΕΕ να εξετάσει την επιβολή φόρου στα υπερκέρδη σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ο Χούκστρα διευκρίνισε ότι η Επιτροπή θα εξετάσει προσεκτικά τη νομική βάση οποιουδήποτε πιθανού μέτρου, προτού αποφασίσει για τα επόμενα βήματα.
Το προηγούμενο του 2022 και οι δικαστικές προσφυγές
Η ΕΕ είχε προχωρήσει σε αντίστοιχη φορολόγηση το 2022, μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία, όταν η εκτίναξη των τιμών της ενέργειας οδήγησε σε αυξημένα κέρδη στους κλάδους του πετρελαίου, του φυσικού αερίου, του άνθρακα και της διύλισης.
Ωστόσο, το μέτρο εξακολουθεί να προκαλεί νομικές αντιπαραθέσεις. Εταιρείες, μεταξύ των οποίων η ExxonMobil, έχουν προσφύγει στη δικαιοσύνη, υποστηρίζοντας ότι η συγκεκριμένη φορολόγηση ήταν παράνομη.
«Εξακολουθούν να εκδικάζονται δικαστικές υποθέσεις σχετικά με την απόφαση του 2022 να προχωρήσουμε σε κάτι αντίστοιχο», δήλωσε ο Χούκστρα, προσθέτοντας ότι οι εκκρεμότητες αυτές θα πρέπει να ληφθούν υπόψη κατά την εξέταση μιας νέας πρωτοβουλίας.
Το μέτρο του 2022 προέβλεπε ελάχιστο συντελεστή 33% στα πλεονάζοντα κέρδη, τα οποία ορίζονταν ως τα κέρδη που υπερέβαιναν κατά περισσότερο από 20% τον μέσο όρο των κερδών μιας εταιρείας κατά τα προηγούμενα έτη. Σύμφωνα με έκθεση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η συγκεκριμένη φορολόγηση απέφερε σχεδόν 29 δισ. ευρώ, ποσό που αντιστοιχούσε τότε σε περίπου 32 δισ. δολάρια.
Εθνικοί φόροι σε κράτη-μέλη
Ορισμένα κράτη-μέλη έχουν ήδη θεσπίσει εθνικούς φόρους στα έκτακτα κέρδη των ενεργειακών εταιρειών. Η Πορτογαλία, για παράδειγμα, επέβαλε φόρο 33% στα έκτακτα κέρδη που πραγματοποίησαν το 2026 οι εταιρείες πετρελαίου και διύλισης.
Η εξέταση ενός κοινού ευρωπαϊκού μέτρου αναμένεται να επικεντρωθεί τόσο στην αποτελεσματικότητά του όσο και στις νομικές προϋποθέσεις εφαρμογής του, με την Κομισιόν να μην έχει λάβει μέχρι στιγμής οριστική απόφαση για την επιβολή νέου φόρου.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.