Η εμπειρία της μετατροπής φωτογραφιών της σε πλαστές γυμνές εικόνες, χωρίς τη συγκατάθεσή της, ώθησε την Αυστριακή ευρωβουλευτή των Πρασίνων Λένα Σίλινγκ να ζητήσει αποφασιστική παρέμβαση της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η ίδια αποκάλυψε ότι έμαθε πως κυκλοφορούσαν στο διαδίκτυο σεξουαλικά deepfakes με την εικόνα της, σε μια υπόθεση που αναδεικνύει την έκταση της ψηφιακής κακοποίησης γυναικών στην πολιτική.
Έκθεση της Agora Digitale Transformation (ADT) εντόπισε 50 μέλη του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου που είχαν βρεθεί στο στόχαστρο τέτοιου περιεχομένου. Από αυτά, τα 46 ήταν γυναίκες. Σύμφωνα με τα ευρήματα, περίπου μία στις έξι γυναίκες ευρωβουλευτές έχει επηρεαστεί από τη συγκεκριμένη μορφή κακοποίησης.
Η Σίλινγκ περιέγραψε στον Guardian το σοκ που ένιωσε όταν διαπίστωσε τι είχε συμβεί με τις φωτογραφίες της, υπογραμμίζοντας ότι το φαινόμενο δεν αφορά μόνο την προσωπική αξιοπρέπεια των θυμάτων, αλλά και τη δυνατότητα των γυναικών να συμμετέχουν ισότιμα στη δημόσια ζωή.
«Ένιωσα αηδία» όταν είδα τις πλαστές γυμνές εικόνες
Η ευρωβουλευτής ανέφερε ότι τον Σεπτέμβριο ενημερώθηκε για την ύπαρξη γυμνών deepfakes με την εικόνα της σε ιστοτόπους του διαδικτύου. Όταν άνοιξε τους σχετικούς συνδέσμους, αναγνώρισε φωτογραφίες από μία από τις πρώτες συνεντεύξεις Τύπου που είχε παραχωρήσει, οι οποίες είχαν υποστεί ψηφιακή επεξεργασία ώστε να φαίνεται ότι δεν φορούσε ρούχα.
«Ένιωσα αηδία», δήλωσε. Θυμήθηκε πόσο νευρική ήταν τότε και πόσο προσεκτικά είχε προετοιμαστεί για τη συνέντευξη Τύπου, εξηγώντας ότι ήταν ιδιαίτερα δύσκολο να συνειδητοποιήσει πως κάποιος χρησιμοποίησε εκείνες τις φωτογραφίες για να την πληγώσει και να την ταπεινώσει.
Η ίδια χαρακτήρισε τα περιστατικά μορφή «ψηφιακής βίας κατά των γυναικών», η οποία προστίθεται στον σεξισμό, στην παρενόχληση και στις απειλές που αντιμετωπίζουν ήδη πολλές γυναίκες στην πολιτική.
Όπως προειδοποίησε, η διάδοση τέτοιου υλικού μπορεί να αποθαρρύνει γυναίκες από το να ασχοληθούν με την πολιτική ή να τις οδηγήσει να αποσυρθούν από τη δημόσια ζωή.
«Φανταστείτε τι θα συνέβαινε στην κοινωνία μας αν όλο και περισσότερες γυναίκες εξαφανίζονταν από τη δημόσια ζωή», ανέφερε, προειδοποιώντας ότι το φαινόμενο συνιστά απειλή για τη δημοκρατία.
Η Σίλινγκ είπε ακόμη ότι συζήτησε με άλλες ευρωβουλευτές που είχαν στοχοποιηθεί, ορισμένες από τις οποίες φοβούνταν να μιλήσουν δημόσια. Έστειλε, ωστόσο, σαφές μήνυμα προς τα θύματα: δεν έχουν κανέναν λόγο να ντρέπονται, καθώς η ευθύνη ανήκει σε όσους χρησιμοποίησαν παράνομα τις φωτογραφίες τους.
147 εθνικοί βουλευτές είχαν εντοπιστεί σε προηγούμενη έρευνα
Τα ευρήματα για τις ευρωβουλευτές έρχονται να προστεθούν σε προηγούμενη έρευνα της Agora Digitale Transformation, η οποία είχε καταγράψει 147 μέλη εθνικών κοινοβουλίων σε 22 χώρες της ΕΕ που εμφανίζονταν ή αναφέρονταν σε ιστοτόπους σεξουαλικών deepfakes και μη συναινετικού προσωπικού υλικού.
Από τους 147 πολιτικούς, οι 138 ήταν γυναίκες και οι εννέα άνδρες. Η ανάλυση βασίστηκε σε περίπου 160 ιστοτόπους και εξέτασε τα ονόματα 5.872 μελών εθνικών κοινοβουλίων στα κράτη-μέλη της ΕΕ.
Σύμφωνα με την έρευνα, οι γυναίκες βουλευτές είχαν 33 φορές περισσότερες πιθανότητες από τους άνδρες συναδέλφους τους να εμφανίζονται ή να συνδέονται με τέτοιου είδους περιεχόμενο στο εξεταζόμενο διαδικτυακό περιβάλλον.
Η έρευνα ανέδειξε, επίσης, τον τρόπο με τον οποίο λειτουργούν οι συγκεκριμένοι ιστότοποι: σε ορισμένες περιπτώσεις φιλοξενούν σεξουαλικά αλλοιωμένες εικόνες ή βίντεο, ενώ σε άλλες δημοσιεύουν ονόματα, φωτογραφίες και συνδέσμους που παραπέμπουν σε εργαλεία δημιουργίας τέτοιου υλικού.
Το εύρημα αυτό υπογραμμίζει ότι η κακοποίηση δεν περιορίζεται στην παραγωγή μιας πλαστής εικόνας. Η δημόσια σύνδεση ενός προσώπου με πορνογραφικό περιεχόμενο μπορεί να προκαλέσει προσβολή της προσωπικότητας, ψυχολογική επιβάρυνση και βλάβη στη φήμη του, ακόμη και όταν δεν έχει δημιουργηθεί ή δημοσιευθεί πραγματικό γυμνό υλικό.
Επιστολή 119 ευρωβουλευτών για την εφαρμογή της απαγόρευσης
Η Σίλινγκ και η συμπρόεδρος της πολιτικής ομάδας των Πρασίνων στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, Τέρι Ράιντκε, πρωτοστάτησαν στην πρωτοβουλία για την αποστολή επιστολής προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία συγκέντρωσε τις υπογραφές 119 ευρωβουλευτών.
Οι υπογράφοντες ζητούν από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και τα κράτη-μέλη να διασφαλίσουν ότι οι νέοι κανόνες για τα εργαλεία τεχνητής νοημοσύνης που δημιουργούν μη συναινετικό σεξουαλικό υλικό θα εφαρμοστούν αποτελεσματικά.
Η επιστολή επισημαίνει ότι η απλή θέσπιση μιας απαγόρευσης δεν αρκεί, εάν δεν συνοδεύεται από μηχανισμούς ελέγχου και επιβολής. «Μια απαγόρευση στα χαρτιά δεν προστατεύει κανέναν μέχρι να εφαρμοστεί», τονίζεται χαρακτηριστικά.
Οι ευρωβουλευτές αναφέρονται ειδικότερα στις εφαρμογές που επιτρέπουν την ψηφιακή αφαίρεση των ρούχων από φωτογραφίες γυναικών με ελάχιστες κινήσεις, μετατρέποντας συνηθισμένες εικόνες σε πλαστό σεξουαλικό περιεχόμενο.
Οι νέες απαγορεύσεις στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού κανονισμού για την τεχνητή νοημοσύνη προβλέπεται να εφαρμοστούν στις 2 Δεκεμβρίου 2026. Αφορούν συστήματα που δημιουργούν ή αλλοιώνουν ρεαλιστικές εικόνες, βίντεο ή άλλο υλικό με προσωπικά σεξουαλικά χαρακτηριστικά αναγνωρίσιμων προσώπων, χωρίς την απαιτούμενη συγκατάθεσή τους, καθώς και συστήματα που δημιουργούν υλικό σεξουαλικής κακοποίησης παιδιών.
Η αποτελεσματικότητα των νέων κανόνων θα εξαρτηθεί από την εφαρμογή τους στην πράξη, την αντιμετώπιση των παραβάσεων και τη δυνατότητα των θυμάτων να ζητούν την αφαίρεση του υλικού και την προστασία των δικαιωμάτων τους.
«Ψηφιακή βία» με συνέπειες για τη συμμετοχή των γυναικών στην πολιτική
Η υπόθεση της Σίλινγκ και τα ευρήματα των ερευνών αναδεικνύουν μια ευρύτερη διάσταση του προβλήματος: τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης ως μέσου σεξουαλικής παρενόχλησης και εκφοβισμού.
Για τις γυναίκες που βρίσκονται στη δημόσια ζωή, η διάδοση τέτοιων εικόνων μπορεί να συνοδεύεται από απειλές, εξευτελισμό και πίεση να περιορίσουν τη δημόσια παρουσία τους. Η δυνατότητα δημιουργίας πλαστού σεξουαλικού υλικού σε μεγάλη κλίμακα ενισχύει τους κινδύνους, καθώς δεν απαιτείται πραγματική γυμνή φωτογραφία ούτε συμμετοχή του θύματος.
Η Σίλινγκ υποστηρίζει ότι η κοινωνία δεν πρέπει να αντιμετωπίζει τα περιστατικά ως κάτι για το οποίο ευθύνονται ή πρέπει να ντρέπονται οι γυναίκες που στοχοποιούνται. Το βάρος, όπως τονίζει, πρέπει να μεταφερθεί στους δημιουργούς και στους διακινητές του υλικού, αλλά και στους μηχανισμούς που επιτρέπουν τη διάδοσή του.
Το αίτημα των ευρωβουλευτών είναι σαφές: η αντιμετώπιση των σεξουαλικών deepfakes δεν μπορεί να περιοριστεί σε δηλώσεις καταδίκης. Χρειάζονται κανόνες που εφαρμόζονται, αποτελεσματική εποπτεία και ουσιαστική προστασία των θυμάτων, ώστε η τεχνολογία να μη μετατρέπεται σε εργαλείο αποκλεισμού των γυναικών από την πολιτική και τη δημόσια ζωή.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
