«Πεντάγωνο καλεί... φρόνιμους». Η κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ (Donald Trump) αποκλείει αρκετούς σημαντικούς συμμάχους από μια συνάντηση μελών του ΝΑΤΟ τον επόμενο μήνα — μετά από προηγούμενες απειλές για τη χρήση μιας «μαύρης λίστας» με κυβερνήσεις που ήρθαν σε σύγκρουση με τις προτεραιότητες του προέδρου.
Η προγραμματισμένη συνάντηση στην Πολωνία, την οποία προωθεί ο επικεφαλής πολιτικής του Πενταγώνου Έλμπριτζ Κόλμπι, αποτελεί ουσιαστικά μια ομάδα εργασίας με επίκεντρο το μέλλον του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με έξι διπλωμάτες που γνωρίζουν τον σχεδιασμό. Ωστόσο, πολλές από τις χώρες που δεν έλαβαν πρόσκληση —όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γαλλία και οι χώρες της Βαλτικής— δαπανούν τεράστια ποσά για την άμυνα και διαδραματίζουν καίριο ρόλο στη Συμμαχία, με αποτέλεσμα οι διπλωμάτες τους να αναρωτιούνται γιατί τίθενται στο περιθώριο.
Διερωτώνται αν η κυβέρνηση ευνοεί ορισμένες χώρες έναντι άλλων, με τρόπο που θα μπορούσε να προκαλέσει περαιτέρω ρήγματα σε μια Συμμαχία που ήδη αντιμετωπίζει δυσκολίες λόγω της αυξανόμενης ρωσικής επιθετικότητας και της εξάντλησης των οπλικών αποθεμάτων.
«Κάνουμε ό,τι μας ζητείται», δήλωσε στο Politico αξιωματούχος μιας συμμαχικής χώρας που αποκλείστηκε. «Προσπαθούμε να κατανοήσουμε ποια είναι τα κριτήρια και ποιος ο σκοπός αυτών των συναντήσεων. Δεν μας έχουν δοθεί ακόμη πολλές πληροφορίες».
Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ και οι στενοί συνεργάτες του ασκούν αμείλικτη κριτική στο ΝΑΤΟ από τότε που ανέλαβαν την εξουσία, θίγοντας ζητήματα που κυμαίνονται από την άρνηση των μελών να στηρίξουν τον πόλεμο κατά του Ιράν έως την αποτυχία ορισμένων χωρών να διαθέσουν το 5% του ΑΕΠ τους για την άμυνα.
«Πάντα θεωρούσα το ΝΑΤΟ —όπου δαπανούμε εκατοντάδες δισεκατομμύρια δολάρια ετησίως για την προστασία αυτών ακριβώς των χωρών— ως μια σχέση μονόπλευρη: εμείς θα τις προστατεύουμε, αλλά εκείνες δεν θα κάνουν τίποτα για εμάς, ειδικά σε στιγμές ανάγκης», έγραψε οργισμένα ο Τραμπ σε ανάρτησή του στο Truth Social.
Τον περασμένο μήνα, αγνόησε έναν άλλον σύμμαχο —τη Νότια Κορέα— περιορίζοντας αιφνιδιαστικά μια προγραμματισμένη κοινή στρατιωτική άσκηση, ενώ παράλληλα εξέφραζε παράπονα για την άρνηση της Σεούλ να συμμετάσχει στον πόλεμο κατά του Ιράν.
Τον Απρίλιο, όπως αποκάλυψε το Politico, ο Λευκός Οίκος επεξεργάστηκε μια «μαύρη λίστα», αναζητώντας τρόπους να τιμωρήσει τους συμμάχους που δεν συμμορφώνονταν με τις επιθυμίες του Τραμπ. Ο υπουργός Πολέμου Πιτ Χέγκσεθ έχει υιοθετήσει αυτό το όραμα. Έχει ενθαρρύνει τους «συμμάχους-πρότυπα» και έχει προειδοποιήσει ότι όσοι δεν υποστηρίζουν τα συμφέροντα των ΗΠΑ θα υποστούν συνέπειες.
Αν και οι λεπτομέρειες σχετικά με τη νέα ομάδα εργασίας του ΝΑΤΟ παραμένουν ασαφείς, η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο της απειλής για επιβράβευση ορισμένων εις βάρος άλλων.
Ο Κόλμπι έχει πραγματοποιήσει δύο παρόμοιες συναντήσεις με προσκεκλημένες χώρες: τη Νορβηγία, τη Σουηδία, τη Φινλανδία, την Πολωνία, τη Γερμανία και την Ολλανδία.
Οι χώρες που συμμετέχουν στη συνάντηση —γνωστή ως σχήμα της «Ομάδας του Μπέργκεν» (Bergen Group)— επιμένουν ότι ο στόχος δεν είναι η διάσπαση της συμμαχίας, δήλωσε διπλωμάτης από μία εκ των προσκεκλημένων χωρών, ο οποίος, όπως και άλλοι, ζήτησε να τηρηθεί η ανωνυμία του για να συζητήσει τις εσωτερικές διαβουλεύσεις. Αντιθέτως, η ομάδα σκοπεύει να επεξεργαστεί ιδέες τις οποίες θα παρουσιάσει στο σύνολο της συμμαχίας για αξιολόγηση.
«Αυτό μπορεί να αποτελέσει κινητήρια δύναμη για τον μετασχηματισμό» ολόκληρης της συμμαχίας, επέμεινε ο διπλωμάτης. Το ίδιο πρόσωπο αναγνώρισε ότι ορισμένοι σύμμαχοι δυσαρεστούνται από τον αποκλεισμό, ιδίως καθώς πολλοί έχουν επιτύχει ή ξεπεράσει τους στόχους για τις αμυντικές δαπάνες που απαιτούσε η κυβέρνηση Τραμπ.
Οι ΗΠΑ ενδέχεται να προσθέσουν τη Δανία σε αυτό το κλειστό κλαμπ στη συνέχεια, δεδομένης της συμφωνίας που επιτεύχθηκε μεταξύ των δύο χωρών για την επέκταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας στη Γροιλανδία, σύμφωνα με άλλο πρόσωπο που γνωρίζει τον σχεδιασμό.
Ο Κόλμπι, ο οποίος υπήρξε ο καταλύτης της πρωτοβουλίας, πραγματοποίησε την πρώτη συνάντηση αυτού του είδους στο Μπέργκεν της Νορβηγίας, τον Ιούνιο, προσκαλώντας τους έξι επιλεγμένους συμμάχους. «Σύμμαχοι του ΝΑΤΟ που εκπληρώνουν ταχύτατα τις δεσμεύσεις τους για τις αμυντικές δαπάνες (βάσει της Διακήρυξης της Χάγης), διαθέτουν το απαιτούμενο μέγεθος για να συνεισφέρουν και είναι έτοιμοι να περάσουν στην πρακτική δράση», έγραψε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μετά τη συνάντηση.
Σε συνέδριο που πραγματοποιήθηκε αυτόν τον μήνα στην Ουάσιγκτον, σημείωσε ότι «η ιδέα είναι να συμπαρασύρουμε ολόκληρη τη συμμαχία», προσθέτοντας ότι το αποτέλεσμα θα είναι «ένα καλύτερο και ισχυρότερο ΝΑΤΟ, με μεγαλύτερη αντοχή», το οποίο θα παρέχει στην Ευρώπη αυξημένες στρατιωτικές δυνατότητες.
Ο Αμερικανός αξιωματούχος ενδιαφέρεται εδώ και καιρό για συνομιλίες σε μικρότερα σχήματα μεταξύ των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ. Τα προηγούμενα χρόνια εστίασε στην αναζωογόνηση της Γερμανίας ως στρατιωτικής δύναμης για τον περιορισμό της Ρωσίας, καθώς και στη διάθεση αμερικανικών στρατευμάτων για την αντιμετώπιση της ανόδου της Κίνας.
Ωστόσο, ακόμη και οι προσκεκλημένοι σύμμαχοι διερωτώνται γιατί ο Κόλμπι και άλλα στελέχη της άμυνας επέλεξαν επιλεκτικά τους συμμετέχοντες, αφήνοντας «εκτός νυμφώνος» ορισμένες από τις μεγαλύτερες αμυντικές δυνάμεις της συμμαχίας. «Αν επιχειρήσουν να διαιρέσουν το ΝΑΤΟ σε "καλούς" και "κακούς", αυτό είναι επικίνδυνο για τις ΗΠΑ», προειδοποίησε ένας άλλος από τους έξι διπλωμάτες. «Όμως για την Ευρώπη, πρόκειται για υπαρξιακό ζήτημα».
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
