Μόλις 746 άνθρωποι από 52 χώρες έχουν ταξιδέψει στο Διάστημα, σύμφωνα με την καταγραφή που παρουσιάζει το Al Jazeera με αφορμή την Παγκόσμια Εβδομάδα Διαστήματος. Επαγγελματίες αστροναύτες και ιδιώτες που πλήρωσαν για λίγα λεπτά έλλειψης βαρύτητας συνθέτουν μια μικρή ομάδα ανθρώπων που έχουν δει τη Γη από ψηλά.
Από την εκτόξευση του Sputnik μέχρι τις σημερινές προετοιμασίες για επιστροφή στη Σελήνη, οι διαστημικές πτήσεις έχουν αλλάξει θεαματικά. Η πρόσβαση, ωστόσο, παραμένει περιορισμένη και η εκπροσώπηση των χωρών εξαιρετικά άνιση.
Στις 4 Οκτωβρίου 1957, η Σοβιετική Ένωση εκτόξευσε τον Sputnik-1, τον πρώτο τεχνητό δορυφόρο που τέθηκε σε τροχιά γύρω από τη Γη. Η επιτυχία εγκαινίασε τη διαστημική εποχή και πυροδότησε τον ανταγωνισμό με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Δέκα χρόνια αργότερα, στις 10 Οκτωβρίου 1967, τέθηκε σε ισχύ η «Συνθήκη για το Εξωατμοσφαιρικό Διάστημα», θεμελιώνοντας βασικές αρχές για την εξερεύνηση και τη χρήση του. Αυτές τις δύο επετείους συνδέει η Παγκόσμια Εβδομάδα Διαστήματος, την οποία καθιέρωσε ο ΟΗΕ το 1999. Κάθε χρόνο, από τις 4 έως τις 10 Οκτωβρίου, σχολεία, μουσεία, διαστημικές υπηρεσίες και σύλλογοι αστρονομίας οργανώνουν παρατηρήσεις του ουρανού, εκθέσεις και συναντήσεις με επιστήμονες.
Τα 108 λεπτά που έγραψαν ιστορία
Στις 12 Απριλίου 1961, ο Γιούρι Γκαγκάριν έγινε ο πρώτος άνθρωπος που ταξίδεψε στο Διάστημα. Μέσα στο Vostok 1 ολοκλήρωσε μία περιφορά γύρω από τη Γη, με ταχύτητα περίπου 27.400 χιλιομέτρων την ώρα, σε μια πτήση συνολικής διάρκειας 108 λεπτών. Πριν από την προσγείωση εκτινάχθηκε από το σκάφος και επέστρεψε στο έδαφος με αλεξίπτωτο. Η αποστολή απέδειξε ότι ο άνθρωπος μπορούσε να επιβιώσει από την εκτόξευση, την έλλειψη βαρύτητας και την επιστροφή στη Γη.
Οκτώ χρόνια αργότερα, η αποστολή Apollo 11 πέτυχε την πρώτη επανδρωμένη προσελήνωση, με τον Νιλ Άρμστρονγκ να κάνει το πρώτο βήμα στη σεληνιακή επιφάνεια, αναφέρει το μέσο.
Πού αρχίζει τελικά το Διάστημα;
Η απάντηση επηρεάζει ακόμη και τον αριθμό των ανθρώπων που θεωρείται ότι έχουν φτάσει εκεί. Δεν υπάρχει ένα καθολικά αποδεκτό όριο.Η γραμμή Κάρμαν, σε ύψος 100 χιλιομέτρων από την επιφάνεια της Γης, χρησιμοποιείται ευρέως ως όριο του Διαστήματος. Στις ΗΠΑ χρησιμοποιείται επίσης το όριο των περίπου 80 χιλιομέτρων.
Η καταγραφή των 746 ταξιδιωτών βασίζεται στη γραμμή Κάρμαν. Περιλαμβάνει τόσο ανθρώπους που μπήκαν σε τροχιά όσο και επιβάτες υποτροχιακών πτήσεων, οι οποίοι πέρασαν για λίγο πάνω από το συγκεκριμένο ύψος πριν επιστρέψουν στη Γη.
Οι χώρες που κυριαρχούν
Οι Ηνωμένες Πολιτείες αριθμούν 369 διαστημικούς ταξιδιώτες, ενώ η Σοβιετική Ένωση και η Ρωσία συνολικά 138. Η Κίνα ακολουθεί με 29.
Η παρουσία ανθρώπων από 52 χώρες στο Διάστημα δεν σημαίνει ότι ισάριθμα κράτη διαθέτουν δικά τους μέσα επανδρωμένης εκτόξευσης. Πολλοί έχουν πετάξει στο πλαίσιο διεθνών συνεργασιών ή με εμπορικές αποστολές. Επιπλέον, ορισμένοι έχουν διπλή υπηκοότητα, ενώ άλλοι εκπροσώπησαν κράτη που δεν υπάρχουν πλέον, όπως η Σοβιετική Ένωση. Η Κίνα έγινε η τρίτη χώρα, μετά τη Σοβιετική Ένωση και τις ΗΠΑ, που απέκτησε τη δυνατότητα να στέλνει ανθρώπους στο Διάστημα με δικό της πύραυλο.
Μόλις το 15% είναι γυναίκες
Από τους 746 ανθρώπους της καταγραφής, 112 είναι γυναίκες, ποσοστό περίπου 15%. Η Valentina Tereshkova έγινε η πρώτη γυναίκα στο Διάστημα τον Ιούνιο του 1963. Χρειάστηκε να περάσουν είκοσι χρόνια για την πρώτη διαστημική πτήση Αμερικανίδας: η Sally Ride ταξίδεψε τον Ιούνιο του 1983.
Σύμφωνα με το Al Jazeera, περισσότερες από τις μισές γυναίκες που ταξίδεψαν στο Διάστημα από το 2020 και μετά συμμετείχαν ως επιβάτιδες ή προσκεκλημένες σε υποτροχιακές αποστολές της Blue Origin.
Η Σελήνη επιστρέφει στο επίκεντρο
Το επόμενο μεγάλο στοίχημα είναι η επιστροφή ανθρώπων στη σεληνιακή επιφάνεια. Τον Απρίλιο του 2026, το πλήρωμα του Artemis II πέταξε γύρω από τη Σελήνη και έφτασε περίπου 406.771 χιλιόμετρα μακριά από τη Γη, ξεπερνώντας το ρεκόρ απόστασης του Apollo 13. Το Artemis III προγραμματίζεται για το 2027 και θα παραμείνει σε τροχιά γύρω από τη Γη.
Τέλος, η Ινδία σχεδιάζει την πρώτη επανδρωμένη πτήση του προγράμματος Gaganyaan το 2027, ενώ η Κίνα στοχεύει να στείλει αστροναύτες στη Σελήνη γύρω στο 2030. Πρόκειται για προγραμματισμούς που μπορούν να μεταβληθούν, καθώς κάθε αποστολή εξαρτάται από την ολοκλήρωση δοκιμών και την ετοιμότητα των συστημάτων της.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
