Με μια νέα τεχνολογική πρόκληση βρίσκεται αντιμέτωπη η καθημερινότητα σε μπαρ, εστιατόρια και θέατρα στο κέντρο του Λονδίνου. Τα έξυπνα γυαλιά, που μπορούν να καταγράφουν εικόνα και ήχο χωρίς να γίνονται αντιληπτά, εξαπλώνονται με ταχύτητα, προκαλώντας παράλληλα έντονες συζητήσεις για την ιδιωτικότητα, τη συναίνεση και τα όρια της καταγραφής σε δημόσιους χώρους.
Η τεχνολογία μάλιστα που «μηχανεύτηκαν» οι ιθύνοντες της Meta γνωρίζει ταχεία εξάπλωση. Η EssilorLuxottica, η εταιρεία γυαλιών που συνεργάζεται με τη Meta για την ανάπτυξη των έξυπνων γυαλιών της, ανακοίνωσε ότι το 2025 πωλήθηκαν 7 εκατομμύρια ζευγάρια γυαλιών τεχνητής νοημοσύνης. Παράλληλα, μεγάλες τεχνολογικές εταιρείες επενδύουν στην επόμενη γενιά φορητών συσκευών, με τη Meta, την Google και τη Samsung να αναπτύσσουν νέα προϊόντα.
Η αυξανόμενη δημοτικότητα, ωστόσο, συνοδεύεται από αντιδράσεις. Βίντεο που έχουν αναρτηθεί στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και φαίνεται να δείχνουν ανθρώπους, κυρίως γυναίκες, να καταγράφονται χωρίς να το γνωρίζουν, έχουν αναζωπυρώσει τη συζήτηση για τη συναίνεση και για το πόσο προστατεύεται η ιδιωτικότητα.
«Καθίσταται όλο και δυσκολότερο να προστατευτεί κανείς απλώς κοιτάζοντας γύρω του και ελέγχοντας για την ύπαρξη καμερών» έχει δηλώσει η Irina Raicu, διευθύντρια του προγράμματος διαδικτυακής ηθικής στο Markkula Center for Applied Ethics του Santa Clara University. Σύμφωνα με την ίδια, η τεχνολογία αυτή θέτει υπό αμφισβήτηση τον παραδοσιακό τρόπο με τον οποίο αντιλαμβανόμαστε τη συναίνεση.
Περιορισμοί σε μπαρ και θέατρα
Το Λονδίνο, μαζί με τη Νέα Υόρκη και την Αυστραλία, βρίσκεται στην πρώτη γραμμή της συζήτησης για το πώς θα αντιμετωπιστεί η χρήση των έξυπνων γυαλιών σε δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους.
Η βρετανική αλυσίδα παμπ Wetherspoons έχει απαγορεύσει στους πελάτες της να πραγματοποιούν καταγραφές με τα συγκεκριμένα γυαλιά. Πελάτες της αλυσίδας δήλωσαν ότι αισθάνονται άβολα με την πιθανότητα να καταγραφούν χωρίς να το γνωρίζουν και στη συνέχεια το υλικό να δημοσιευθεί στο διαδίκτυο. «Δεν θέλω πραγματικά να με κινηματογραφούν ενώ απλώς βγαίνω για μερικές μπύρες», δήλωσε πελάτης της αλυσίδας, σύμφωνα με το CNN.
Ανάλογες ανησυχίες υπάρχουν και στον χώρο του θεάματος. Στο Piccadilly Theatre του Λονδίνου, εργαζόμενοι και θεατές εκφράζουν φόβους ότι η κρυφή καταγραφή παραστάσεων θα μπορούσε να επηρεάσει την εμπειρία του κοινού, αλλά και τα οικονομικά συμφέροντα των δημιουργών.
Η ATG Entertainment, που διαχειρίζεται αρκετά θέατρα του West End, έχει ανακοινώσει ότι οι θεατές θα καλούνται να αφαιρούν τα έξυπνα γυαλιά και να διαγράφουν τυχόν καταγεγραμμένο υλικό αν εντοπιστεί ότι κάνουν χρήση τους.
Παράλληλα, η UK Cinema Association ανακοίνωσε ότι πολλές κινηματογραφικές αίθουσες στη Βρετανία απαγορεύουν τη χρήση έξυπνων γυαλιών, κυρίως λόγω του κινδύνου παράνομης καταγραφής και διακίνησης ταινιών.
Ένα λαμπάκι δεν λύνει το πρόβλημα
Η Meta υποστηρίζει ότι τα γυαλιά της διαθέτουν φωτεινή ένδειξη που ενεργοποιείται όταν πραγματοποιείται φωτογράφιση ή βιντεοσκόπηση. Επίσης έχει λάβει μέτρα ώστε να αποτρέπεται η καταγραφή όταν κάποιος επιχειρεί να καλύψει την ένδειξη.
Παράλληλα, η Meta αναφέρει ότι έχει εντείνει τις προσπάθειες για την αντιμετώπιση βίντεο στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που δείχνουν χρήστες να παρενοχλούν άλλους ανθρώπους χρησιμοποιώντας τα έξυπνα γυαλιά.
Ωστόσο, ειδικοί σε θέματα τεχνολογίας και ανθρωπίνων δικαιωμάτων υποστηρίζουν ότι το πρόβλημα είναι ευρύτερο. Η Calli Shroeder, διευθύντρια του προγράμματος AI and Human Rights του Electronic Privacy Information Center, επισημαίνει ότι ακόμη και τεχνικές λύσεις - όπως το αυτόματο θόλωμα προσώπων ή η απαίτηση συναίνεσης πριν από την ανάρτηση ενός βίντεο - δεν θα εξάλειφαν όλους τους κινδύνους.
Μία από τις προτάσεις που έχουν διατυπωθεί είναι τα γυαλιά να αναγνωρίζουν ευαίσθητες τοποθεσίες, όπως αποδυτήρια ή παιδικές χαρές, και να απενεργοποιούν αυτόματα τις λειτουργίες καταγραφής. Μια τέτοια λύση, όμως, θα απαιτούσε τα γυαλιά να αναγνωρίζουν αυτόνομα το περιβάλλον τους, γεγονός που θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες ανησυχίες για την ιδιωτικότητα.
Βοηθητικό εργαλείο για πολλούς
Η συζήτηση, πάντως, δεν περιορίζεται στην προστασία της ιδιωτικής ζωής.
Οι κατασκευαστές υποστηρίζουν ότι τα έξυπνα γυαλιά μπορούν να προσφέρουν σημαντικές δυνατότητες, από την πραγματοποίηση τηλεφωνικών κλήσεων και την ακρόαση μουσικής έως τη ζωντανή μετάφραση και την αλληλεπίδραση με συστήματα τεχνητής νοημοσύνης.
Ιδιαίτερη σημασία έχουν για ανθρώπους με προβλήματα όρασης. Η Royal National Institute of Blind People (RNIB) έχει προειδοποιήσει ότι υπερβολικοί περιορισμοί θα μπορούσαν να στερήσουν από άτομα με οπτική αναπηρία ένα σημαντικό εργαλείο προσβασιμότητας. Τα γυαλιά μπορούν, μεταξύ άλλων, να βοηθούν στην ανάγνωση μενού, πινακίδων και στην περιγραφή του περιβάλλοντος.
Την ίδια ώρα, η αγορά συνεχίζει να αναπτύσσεται με ταχύ ρυθμό. Σύμφωνα με την Counterpoint Research, οι αποστολές έξυπνων γυαλιών αυξήθηκαν κατά 212% σε ετήσια βάση το πρώτο εξάμηνο του 2026, με τη Meta να κατέχει περίπου το 84% της αγοράς.
Η τεχνολογία, επομένως, βρίσκεται σε ένα κρίσιμο σημείο: από τη μία πλευρά, υπόσχεται έναν νέο τρόπο αλληλεπίδρασης με τον ψηφιακό κόσμο και σημαντικές δυνατότητες προσβασιμότητας· από την άλλη, δημιουργεί νέα ερωτήματα για τη συναίνεση, την ιδιωτικότητα και την προστασία ανθρώπων που μπορεί να καταγράφονται χωρίς να το γνωρίζουν.
Η πρόκληση για τις εταιρείες, τις επιχειρήσεις και τους νομοθέτες είναι να βρεθεί μια ισορροπία ανάμεσα στην αξιοποίηση των δυνατοτήτων της νέας τεχνολογίας και στην προστασία των δικαιωμάτων όσων βρίσκονται απέναντι από τον φακό - ακόμη και όταν δεν μπορούν να τον δουν.
Διαβάστε τις Ειδήσεις σήμερα και ενημερωθείτε για τα πρόσφατα νέα.
Ακολουθήστε το Skai.gr στο Google News και μάθετε πρώτοι όλες τις ειδήσεις.
